środa, 21 stycznia 2026

"Niezatapialny" predrednot

Kiedyś chyba prezentowałem projekt niejakiego pana Gulajewa z początku XX w. (bodaj z 1906 r.), który przedstawiał okręt monokalibrowy, uzbrojony w 8 dział 305 mm, ale o wielkiej szerokości i bardzo głębokim systemie ochrony przed eksplozjami podwodnymi. Nie był to jednak jego pierwszy tego typu pomysł. Już w 1895 r. przedstawił on projekt analogicznego okrętu, będącego w istocie szerokokadłubowym predrednotem. Okręt, określany jako „niezatapialny”, miałby mieć blisko 20000 ton, wymiary 136,6 x 33,7 x 6,1 m, prędkość 18 w. oraz uzbrojenie w 4 działa 305 mm i 12 dział mniejszego kalibru w wieżach (zapewne 152 mm). Do tego była jeszcze bateria 14 szt. bliżej nie sprecyzowanych dział w kazamatach kadłuba. Więcej detali brak, zatem pozostałe charakterystyki są moją dowolną spekulacją. Zawraca uwagę małe zanurzenie okrętu, co zapewne ułatwiłoby działania na wodach przybrzeżnych, a jednocześnie z takimi rozmiarami okręt nie powinien mieć żadnych kłopotów z operowaniem na otwartym morzu. Duża szerokość zapewne pozwoliła by na głęboki system ochrony przeciwtorpedowej aczkolwiek wzdłużnej grodzi chyba jeszcze tu nie było – wydaje się, że na to rozwiązanie było jeszcze ciut za wcześnie. No i oczywiście z tą „niezatapialnością” to gruba przesada, choć nie wiem kogo o nią winić – Gulajewa, czy współczesnych internautów ;) Niemniej, okręt wydaje się bardzo ciekawy, zatem nie wahałem się przed zasymulowaniem go. Efekt poniżej ;)









 

Swiatoj Andriej, russian battleship laid down 1895 (Engine 1897)

Displacement:
    18 178 t light; 18 838 t standard; 19 823 t normal; 20 612 t full load

Dimensions: Length overall / water x beam x draught
    448,26 ft / 448,26 ft x 110,50 ft x 20,01 ft (normal load)
    136,63 m / 136,63 m x 33,68 m  x 6,10 m

Armament:
      4 - 12,01" / 305 mm guns (2x2 guns), 865,70lbs / 392,67kg shells, 1891 Model
      Breech loading guns in turrets (on barbettes)
      on centreline ends, evenly spread
      12 - 5,98" / 152 mm guns (6x2 guns), 107,15lbs / 48,60kg shells, 1892 Model
      Quick firing guns in turrets (on barbettes)
      on side, all amidships
      14 - 2,95" / 75,0 mm guns in single mounts, 12,87lbs / 5,84kg shells, 1892 Model
      Quick firing guns in casemate mounts 
      on side, all amidships
      14 guns in hull casemates - Limited use in heavy seas
      12 - 1,85" / 47,0 mm guns in single mounts, 2,84lbs / 1,29kg shells, 1883 Model
      Quick firing guns in deck mounts 
      on centreline, all amidships, all raised mounts - superfiring
      4 - 1,46" / 37,0 mm guns in single mounts, 1,38lbs / 0,63kg shells, 1883 Model
      Quick firing guns in deck mounts 
      on centreline, all amidships, all raised mounts - superfiring
    Weight of broadside 4 968 lbs / 2 254 kg
    Shells per gun, main battery: 90
    6 - 15,0" / 381 mm submerged torpedo tubes

Armour:
   - Belts:        Width (max)    Length (avg)        Height (avg)
    Main:    15,0" / 381 mm    329,10 ft / 100,31 m    12,50 ft / 3,81 m
    Ends:    5,98" / 152 mm    110,70 ft / 33,74 m    7,97 ft / 2,43 m
      8,46 ft / 2,58 m Unarmoured ends
      Main Belt covers 113% of normal length

   - Gun armour:    Face (max)    Other gunhouse (avg)    Barbette/hoist (max)
    Main:    15,0" / 381 mm    11,0" / 279 mm        15,0" / 381 mm
    2nd:    5,98" / 152 mm    2,99" / 76 mm        5,98" / 152 mm
    3rd:    5,98" / 152 mm          -                  -

   - Armour deck: 2,99" / 76 mm, Conning tower: 12,01" / 305 mm

Machinery:
    Coal fired boilers, complex reciprocating steam engines, 
    Direct drive, 2 shafts, 18 535 ihp / 13 827 Kw = 18,00 kts
    Range 5 000nm at 9,00 kts
    Bunker at max displacement = 1 774 tons (100% coal)

Complement:
    834 - 1 085

Cost:
    £1,583 million / $6,333 million

Distribution of weights at normal displacement:
    Armament: 621 tons, 3,1%
    Armour: 7 269 tons, 36,7%
       - Belts: 2 959 tons, 14,9%
       - Torpedo bulkhead: 0 tons, 0,0%
       - Armament: 1 923 tons, 9,7%
       - Armour Deck: 2 197 tons, 11,1%
       - Conning Tower: 189 tons, 1,0%
    Machinery: 3 039 tons, 15,3%
    Hull, fittings & equipment: 7 249 tons, 36,6%
    Fuel, ammunition & stores: 1 645 tons, 8,3%
    Miscellaneous weights: 0 tons, 0,0%

Overall survivability and seakeeping ability:
    Survivability (Non-critical penetrating hits needed to sink ship):
      31 984 lbs / 14 508 Kg = 36,9 x 12,0 " / 305 mm shells or 3,8 torpedoes
    Stability (Unstable if below 1.00): 1,45
    Metacentric height 11,1 ft / 3,4 m
    Roll period: 13,9 seconds
    Steadiness    - As gun platform (Average = 50 %): 74 %
            - Recoil effect (Restricted arc if above 1.00): 0,12
    Seaboat quality  (Average = 1.00): 1,48

Hull form characteristics:
    Hull has rise forward of midbreak
    Block coefficient: 0,700
    Length to Beam Ratio: 4,06 : 1
    'Natural speed' for length: 21,17 kts
    Power going to wave formation at top speed: 48 %
    Trim (Max stability = 0, Max steadiness = 100): 50
    Bow angle (Positive = bow angles forward): -32,00 degrees
    Stern overhang: 0,00 ft / 0,00 m
    Freeboard (% = measuring location as a percentage of overall length):
       - Stem:        25,00 ft / 7,62 m
       - Forecastle (15%):    24,44 ft / 7,45 m
       - Mid (34%):        24,44 ft / 7,45 m (15,94 ft / 4,86 m aft of break)
       - Quarterdeck (12%):    16,47 ft / 5,02 m
       - Stern:        16,47 ft / 5,02 m
       - Average freeboard:    19,08 ft / 5,82 m

Ship space, strength and comments:
    Space    - Hull below water (magazines/engines, low = better): 76,6%
        - Above water (accommodation/working, high = better): 166,2%
    Waterplane Area: 39 698 Square feet or 3 688 Square metres
    Displacement factor (Displacement / loading): 108%
    Structure weight / hull surface area: 152 lbs/sq ft or 743 Kg/sq metre
    Hull strength (Relative):
        - Cross-sectional: 0,94
        - Longitudinal: 1,85
        - Overall: 1,00
    Hull space for machinery, storage, compartmentation is excellent
    Room for accommodation and workspaces is excellent
    Ship has slow, easy roll, a good, steady gun platform
    Good seaboat, rides out heavy weather easily
 

wtorek, 13 stycznia 2026

Tankowce z pokładem lotniczym

Na początku lat 40-tych w US Navy rozważano pomysł budowy tankowców floty wyposażonych w ciągły pokład lotniczy oraz hangar o wymiarach około 55x15 m mieszczący niewielką grupę lotniczą. Swoim wyglądem okręty te miały mocno przypominać liczne w DWS lotniskowce eskortowe, ale ich funkcja miała być odmienna. Zasadniczo bowiem miały towarzyszyć zespołom floty i zaopatrywać je w paliwo, a funkcja okrętu lotniczego miała być drugoplanowa. Odzwierciedlają to proporcje – ropy te okręty miały zabierać aż 13000 ton, zaś liczebność grupy lotniczej sądząc po rozmiarach hangaru, nie przekraczała 12 samolotów (aczkolwiek to tylko mój domysł, gdyż liczby tej nigdzie się nie doczytałem). Okręty te miały być też większe oraz nieco szybsze (20-21 w.) od standardowych lotniskowców eskortowych. Uzbrojenie miały stanowić 3 działa 127 mm, nominalnie uniwersalne, ale te na dziobie z uwagi na nawisający nad nimi pokład lotniczy mogły razić co najwyżej cele morskie. Liczebność lekkiej artylerii plot. nie jest znana, ze szkicu projektu można się domyślać, że miały być 4 stanowiska działek kal. 28 mm i 7 stanowisk działek kal. 20 mm. Aczkolwiek to w razie wybudowania uległo by zapewne zmianie na dużo liczniejszą baterię Boforsów i Oerlikonów, co też uwzględniłem w symulacji. 
O zasadności tego typu jednostek może natomiast świadczyć fakt, że w rzeczywistości lotniskowce eskortowe wykorzystywano w US Navy jako tankowce floty (np. typ Sangamon), wobec niedoboru jednostek tej klasy, co miało miejsce aż do 1944 r. Co ciekawe, ponoć Royal Navy też rozważała podobną koncepcję, ale szczegółów niestety nie znam. Chyba w Japonii również coś nad tym dumano, ale także bez żadnych efektów. 






 

Wabash, United States flightdeck oiler laid down 1943

Displacement:
    21 659 t light; 22 218 t standard; 25 011 t normal; 27 245 t full load

Dimensions: Length overall / water x beam x draught
    611,91 ft / 600,00 ft x 85,99 ft x 33,50 ft (normal load)
    186,51 m / 182,88 m x 26,21 m  x 10,21 m

Armament:
      2 - 5,00" / 127 mm guns in single mounts, 62,50lbs / 28,35kg shells, 1943 Model
      Dual purpose guns in deck mounts 
      on side, all forward
      1 - 5,00" / 127 mm guns in single mounts, 62,50lbs / 28,35kg shells, 1943 Model
      Dual purpose gun in deck mount 
      on centreline aft, 1 raised gun
      16 - 1,57" / 40,0 mm guns (8x2 guns), 1,95lbs / 0,88kg shells, 1943 Model
      Anti-aircraft guns in deck mounts 
      on side ends, evenly spread, all raised mounts - superfiring
      24 - 0,79" / 20,0 mm guns in single mounts, 0,24lbs / 0,11kg shells, 1943 Model
      Anti-aircraft guns in deck mounts 
      on side, evenly spread, 20 raised mounts
    Weight of broadside 224 lbs / 102 kg
    Shells per gun, main battery: 400

Machinery:
    Oil fired boilers, steam turbines, 
    Geared drive, 2 shafts, 29 938 shp / 22 333 Kw = 21,00 kts
    Range 17 000nm at 14,00 kts
    Bunker at max displacement = 5 027 tons

Complement:
    993 - 1 292

Cost:
    £5,825 million / $23,299 million

Distribution of weights at normal displacement:
    Armament: 28 tons, 0,1%
    Machinery: 773 tons, 3,1%
    Hull, fittings & equipment: 6 658 tons, 26,6%
    Fuel, ammunition & stores: 3 352 tons, 13,4%
    Miscellaneous weights: 14 200 tons, 56,8%

Overall survivability and seakeeping ability:
    Survivability (Non-critical penetrating hits needed to sink ship):
      13 747 lbs / 6 235 Kg = 219,9 x 5,0 " / 127 mm shells or 1,3 torpedoes
    Stability (Unstable if below 1.00): 0,81
    Metacentric height 2,5 ft / 0,8 m
    Roll period: 22,9 seconds
    Steadiness    - As gun platform (Average = 50 %): 93 %
            - Recoil effect (Restricted arc if above 1.00): 0,02
    Seaboat quality  (Average = 1.00): 1,91

Hull form characteristics:
    Hull has low forecastle, rise aft of midbreak
    Block coefficient: 0,507
    Length to Beam Ratio: 6,98 : 1
    'Natural speed' for length: 24,49 kts
    Power going to wave formation at top speed: 40 %
    Trim (Max stability = 0, Max steadiness = 100): 49
    Bow angle (Positive = bow angles forward): 12,00 degrees
    Stern overhang: 4,49 ft / 1,37 m
    Freeboard (% = measuring location as a percentage of overall length):
       - Stem:        34,91 ft / 10,64 m
       - Forecastle (16%):    20,44 ft / 6,23 m (26,94 ft / 8,21 m aft of break)
       - Mid (54%):        15,94 ft / 4,86 m (21,46 ft / 6,54 m aft of break)
       - Quarterdeck (12%):    21,95 ft / 6,69 m
       - Stern:        21,95 ft / 6,69 m
       - Average freeboard:    22,37 ft / 6,82 m

Ship space, strength and comments:
    Space    - Hull below water (magazines/engines, low = better): 73,4%
        - Above water (accommodation/working, high = better): 143,0%
    Waterplane Area: 34 581 Square feet or 3 213 Square metres
    Displacement factor (Displacement / loading): 157%
    Structure weight / hull surface area: 123 lbs/sq ft or 598 Kg/sq metre
    Hull strength (Relative):
        - Cross-sectional: 1,05
        - Longitudinal: 1,96
        - Overall: 1,12
    Hull space for machinery, storage, compartmentation is excellent
    Room for accommodation and workspaces is excellent
    Ship has slow, easy roll, a good, steady gun platform
    Excellent seaboat, comfortable, can fire her guns in the heaviest weather

13000 tons oil cargo weight

12 planes

Wabash (1943)
Shenandoah (1943)
Potomac (1943)
Sheyenne (1943)
Neosho (1944)
Ouachita (1944)
Kanawha (1944)
Mississinewa (1944)
 

piątek, 2 stycznia 2026

Krążownik liniowy inż. Gawriłowa

 Dziś bodaj pierwsza przymiarka rosyjska do krążownika liniowego. Jest to projekt z 1910 r. opracowany dla Floty Bałtyckiej przez znanego nam już z paru innych projektów inż. Gawriłowa. Jest to duży okręt (ponad 26000 ton, 213 m długości), uzbrojony w 10 dział 305 mm zdolny rozwijać 28 w. (a krótkotrwale nawet 30 w.). Okręty tego typu (w liczbie 4) miały by współdziałać z wolniejszymi zespołami pancerników liczącymi po 8 okrętów, stanowiąc ich szybkie skrzydło. Dzięki dużej prędkości okręty te miały by dyktować warunki starcia i walczyć na ostrych kursach podejścia, co umożliwiało ograniczenie grubości ich pancerza do 203 mm, który mimo tego miał być wystarczający do ochrony przed dowolnymi ówczesnymi pociskami przeciwpancernymi. Jednocześnie widać na nim wyraźne piętno traumy cuszimskiej – nadbudówek jest mało, a niemal cały kadłub obłożony jest pancerzem, mimo iż niezbyt dużej grubości (poza pasem głównym – 125 mm i 76 mm) Z jakiegoś powodu (chyba chodziło o ostrzał każdego możliwego sektora przez określoną liczbę luf, bodaj 6) uznano za konieczne posiadanie aż 24 dział artylerii pomocniczej. Zważywszy na konieczność limitowania wielkości okrętu skutkowało to jednak zredukowaniem jej kalibru do 100 mm (najwyraźniej jakiegoś modelu hipotetycznego, jeszcze nie opracowanego). Ciekawym, choć niekoniecznie udanym, rozwiązaniem było schowanie większości łodzi okrętowych w obniżeniu pokładu pogodowego na śródokręciu, skąd miały być przenoszone na wodę przez 4 dźwigi. Z jednej strony pozwalało je lepiej chronić przed wodą czy ostrzałem, ale głównie miało obniżać środek ciężkości okrętu. Ale też mogło zatrzymywać wodę (która by się tam jednak dostała) wysoko na kadłubie, skąd byłby utrudniony jej odpływ. Interesującym detalem był też „lodołamaczowy” profil kadłuba poniżej linii wodnej w dziobowej jego części. Niewiele wiadomo o napędzie, poza tym, że miały być 4 kotłownie, 4 maszynownie i 4 śruby (a do tego 2 stery). Z pewnością, okręt miał być napędzany turbinami, ale system opalania kotłów jest nieznany. Ja przyjąłem mieszane opalanie węglem i ropą w proporcji 75:25. Ponoć był też rozważany wariant tego okrętu z 8 działami 356 mm, ale konkretnego projektu nie opracowano z uwagi na brak wówczas realnie istniejącego działa tego kalibru. Projekt ponoć zyskał uznanie i akceptację samego cara, ale nawet to nie wystarczyło do realizacji – Duma nie przyznała finansowania i projekt skończył w szufladzie. A wszystko to dlatego, ze okręt był za duży, czyli za drogi. Nieco na ironię zakrawa fakt, że ostatecznie skierowano do realizacji projekt jeszcze większych Izmaiłów, ale na tyle późno, że żaden z nich nie zdążył wejść do służby...









 

Izmaił, russian battlecruiser laid down 1910 (Engine 1912)

Displacement:
    23 515 t light; 24 729 t standard; 26 104 t normal; 27 204 t full load

Dimensions: Length overall / water x beam x draught
    700,10 ft / 698,46 ft x 87,99 ft x 27,99 ft (normal load)
    213,39 m / 212,89 m x 26,82 m  x 8,53 m

Armament:
      10 - 12,01" / 305 mm guns (4 mounts), 865,70lbs / 392,67kg shells, 1907 Model
      Breech loading guns in turrets (on barbettes)
      on centreline ends, evenly spread, 2 raised mounts - superfiring
      24 - 3,94" / 100 mm guns in single mounts, 30,51lbs / 13,84kg shells, 1911 Model
      Quick firing guns in casemate mounts 
      on side, evenly spread
      20 guns in hull casemates - Limited use in heavy seas
    Weight of broadside 9 389 lbs / 4 259 kg
    Shells per gun, main battery: 130

Armour:
   - Belts:        Width (max)    Length (avg)        Height (avg)
    Main:    7,99" / 203 mm    467,29 ft / 142,43 m    15,94 ft / 4,86 m
    Ends:    4,92" / 125 mm    204,82 ft / 62,43 m    10,96 ft / 3,34 m
      26,35 ft / 8,03 m Unarmoured ends
    Upper:    2,99" / 76 mm    581,56 ft / 177,26 m    6,99 ft / 2,13 m
      Main Belt covers 103% of normal length

   - Gun armour:    Face (max)    Other gunhouse (avg)    Barbette/hoist (max)
    Main:    10,0" / 254 mm    10,0" / 254 mm        7,99" / 203 mm
    2nd:    2,99" / 76 mm          -                  -

   - Armour deck: 2,99" / 76 mm, Conning tower: 10,00" / 254 mm

Machinery:
    Coal and oil fired boilers, steam turbines, 
    Geared drive, 4 shafts, 87 923 shp / 65 590 Kw = 28,00 kts
    Range 4 100nm at 13,00 kts
    Bunker at max displacement = 2 475 tons (75% coal)

Complement:
    1 026 - 1 334

Cost:
    £2,336 million / $9,342 million

Distribution of weights at normal displacement:
    Armament: 1 174 tons, 4,5%
    Armour: 8 188 tons, 31,4%
       - Belts: 3 426 tons, 13,1%
       - Torpedo bulkhead: 0 tons, 0,0%
       - Armament: 2 240 tons, 8,6%
       - Armour Deck: 2 333 tons, 8,9%
       - Conning Tower: 190 tons, 0,7%
    Machinery: 3 762 tons, 14,4%
    Hull, fittings & equipment: 10 391 tons, 39,8%
    Fuel, ammunition & stores: 2 589 tons, 9,9%
    Miscellaneous weights: 0 tons, 0,0%

Overall survivability and seakeeping ability:
    Survivability (Non-critical penetrating hits needed to sink ship):
      33 228 lbs / 15 072 Kg = 38,4 x 12,0 " / 305 mm shells or 3,1 torpedoes
    Stability (Unstable if below 1.00): 1,09
    Metacentric height 4,9 ft / 1,5 m
    Roll period: 16,7 seconds
    Steadiness    - As gun platform (Average = 50 %): 61 %
            - Recoil effect (Restricted arc if above 1.00): 0,66
    Seaboat quality  (Average = 1.00): 1,21

Hull form characteristics:
    Hull has rise forward of midbreak
    Block coefficient: 0,531
    Length to Beam Ratio: 7,94 : 1
    'Natural speed' for length: 26,43 kts
    Power going to wave formation at top speed: 49 %
    Trim (Max stability = 0, Max steadiness = 100): 50
    Bow angle (Positive = bow angles forward): 4,00 degrees
    Stern overhang: 0,00 ft / 0,00 m
    Freeboard (% = measuring location as a percentage of overall length):
       - Stem:        23,43 ft / 7,14 m
       - Forecastle (19%):    23,43 ft / 7,14 m
       - Mid (64%):        23,43 ft / 7,14 m (16,47 ft / 5,02 m aft of break)
       - Quarterdeck (18%):    16,47 ft / 5,02 m
       - Stern:        16,96 ft / 5,17 m
       - Average freeboard:    20,94 ft / 6,38 m
    Ship tends to be wet forward

Ship space, strength and comments:
    Space    - Hull below water (magazines/engines, low = better): 81,6%
        - Above water (accommodation/working, high = better): 167,2%
    Waterplane Area: 42 144 Square feet or 3 915 Square metres
    Displacement factor (Displacement / loading): 104%
    Structure weight / hull surface area: 170 lbs/sq ft or 828 Kg/sq metre
    Hull strength (Relative):
        - Cross-sectional: 0,99
        - Longitudinal: 1,29
        - Overall: 1,02
    Hull space for machinery, storage, compartmentation is excellent
    Room for accommodation and workspaces is excellent
    Good seaboat, rides out heavy weather easily

Izmaił (1912)
Borodino (1913)
Nawarin (1914)
Kinburn (1915)