Zdobyczny transportowiec

Czas bliżej przedstawić zdobycz wspomnianą w poprzednim poście. Statek Steinmetz to jednostka pasażersko-towarowa zbudowana na przełomie wieków i należąca przed wojną do armatora Norddeutsche Lloyd (NDL). Jest to jednostka zbliżona kształtem i rozmiarami do takich realnie istniejących statków jak Graf Waldersee czy Pretoria. Po wybuchu wojny statek został zmobilizowany i wykorzystany w charakterze pomocniczego zaopatrzeniowca dla eskadry krążowników w Niemieckiej Afryce Wschodniej. W naszej flocie będzie również okrętem zaopatrzeniowym, mogącym także pełnić rolę transportowca wojska (w tym wariancie może zabrać do 2000 żołnierzy). Jako okręt wchodzący w skład Marynarki Wojennej, nasz nowy zaopatrzeniowiec otrzymał symboliczne uzbrojenie w postaci 2 dział kal. 75 mm. Przyznaję, że to niewiele, ale nic specjalnie lepszego nie było na podorędziu, a jeśli jednostka miała zachować swoje zdolności transportowe (a miała!), to też nie bardzo było gdzie wcisnąć coś więcej. 

Generał Weyssenhoff, polish supply ship/troopship laid down 1900 (Engine 1901), captured 1914

Displacement:
    17 034 t light; 17 418 t standard; 18 973 t normal; 20 217 t full load

Dimensions: Length overall / water x beam x draught
    561,14 ft / 538,52 ft x 62,17 ft x 32,25 ft (normal load)
    171,03 m / 164,14 m x 18,95 m  x 9,83 m

Armament:
      2 - 2,95" / 75,0 mm guns in single mounts, 12,87lbs / 5,84kg shells, 1891 Model
      Quick firing guns in deck mounts
      on centreline ends, evenly spread, 1 raised mount
    Weight of broadside 26 lbs / 12 kg
    Shells per gun, main battery: 300

Machinery:
    Coal fired boilers, complex reciprocating steam engines,
    Direct drive, 2 shafts, 5 539 ihp / 4 132 Kw = 13,50 kts
    Range 12 000nm at 8,00 kts
    Bunker at max displacement = 2 799 tons (100% coal)

Complement:
    404 - 525

Cost:
    £0,718 million / $2,873 million

Distribution of weights at normal displacement:
    Armament: 3 tons, 0,0%
    Machinery: 852 tons, 4,5%
    Hull, fittings & equipment: 5 179 tons, 27,3%
    Fuel, ammunition & stores: 1 939 tons, 10,2%
    Miscellaneous weights: 11 000 tons, 58,0%

Overall survivability and seakeeping ability:
    Survivability (Non-critical penetrating hits needed to sink ship):
      5 035 lbs / 2 284 Kg = 391,1 x 3,0 " / 75 mm shells or 0,4 torpedoes
    Stability (Unstable if below 1.00): 0,68
    Metacentric height 0,9 ft / 0,3 m
    Roll period: 27,5 seconds
    Steadiness    - As gun platform (Average = 50 %): 100 %
            - Recoil effect (Restricted arc if above 1.00): 0,01
    Seaboat quality  (Average = 1.00): 2,00

Hull form characteristics:
    Hull has a flush deck
    Block coefficient: 0,615
    Length to Beam Ratio: 8,66 : 1
    'Natural speed' for length: 23,21 kts
    Power going to wave formation at top speed: 22 %
    Trim (Max stability = 0, Max steadiness = 100): 50
    Bow angle (Positive = bow angles forward): 1,00 degrees
    Stern overhang: 21,95 ft / 6,69 m
    Freeboard (% = measuring location as a percentage of overall length):
       - Stem:        38,39 ft / 11,70 m
       - Forecastle (15%):    28,41 ft / 8,66 m
       - Mid (50%):        22,44 ft / 6,84 m
       - Quarterdeck (12%):    22,93 ft / 6,99 m
       - Stern:        24,93 ft / 7,60 m
       - Average freeboard:    25,24 ft / 7,69 m

Ship space, strength and comments:
    Space    - Hull below water (magazines/engines, low = better): 78,3%
        - Above water (accommodation/working, high = better): 140,7%
    Waterplane Area: 24 832 Square feet or 2 307 Square metres
    Displacement factor (Displacement / loading): 149%
    Structure weight / hull surface area: 107 lbs/sq ft or 524 Kg/sq metre
    Hull strength (Relative):
        - Cross-sectional: 1,09
        - Longitudinal: 3,18
        - Overall: 1,21
    Hull space for machinery, storage, compartmentation is excellent
    Room for accommodation and workspaces is excellent
    Ship has slow, easy roll, a good, steady gun platform
    Excellent seaboat, comfortable, can fire her guns in the heaviest weather

2000 soldiers

Działania na wodach Afryki wschodniej we wrześniu 1914 r.

5 września na północ od wyspy Mahe (Seszele) zespół poszukujący niemieckich krążowników w składzie: polski krążownik pancerny Piast i brytyjski Pegasus dopadły niemiecki zaopatrzeniowiec Steinmetz. Po oddaniu strzałów ostrzegawczych niemiecka jednostka zastopowała, po czym została obsadzona załogą pryzową i odesłana na Madagaskar. Od dowódcy niemieckiej jednostki uzyskano informację, iż Furst Bismarck i Prinz Eugen skierowały się na północ. Postanowiono płynąc ich śladem, zwłaszcza, że Admiralicja zawiadamiała, iż drogą przez kanał suezki idzie na wody Tanganiki wsparcie w postaci pancernika Goliath i będzie możliwość podjęcia wraz z nim działań przeciwko niemieckiemu zespołowi. Istniała też szansa, że do zespołu dołączy też polski pancernik Zygmunt Stary, jak tylko upora się z awarią maszyn.

15 września, zanim doszło do spotkania z Goliathem, na wschód od Sokotry obydwa krążowniki natknęły się na zespół niemiecki, który dysponował przygniatającą przewagą siły ognia (8x240 przeciwko 2x254). Do spotkania doszło w nocy. Po rozpoznaniu przeciwnika okręty alianckie usiłowały uchylić się od starcia, ale udało się to tylko Pegasusowi, który dał nogę korzystając z przewagi prędkości. Natomiast polski krążownik miał pecha, bowiem już pierwsze strzały oddane z niewielkiego dystansu trafiły w maszynownię i ograniczyły jego prędkość, tak że nie miał nawet szansy skorzystać ze swojej mizernej, bo ok. 1,5-węzłowej przewagi w tym zakresie. Szybko też dało znać o sobie co najmniej dobre wyszkolenie marynarzy niemieckich do walki w nocy. Kilkanaście trafień obróciło w ciągu pół godziny Piasta w płonący wrak, który następnie przewrócił się na burtę i zatonął.  Po tym zwycięstwie obydwa niemieckie okręty odeszły na wschód i kontynuowały swoją korsarską działalność m.in. na wodach Indii Holenderskich, Australii i Morza Południowochińskiego.

Niemieckie predrednoty

Za radą kolegi Jasta, odchodzę dziś na moment od głównego tematu bloga i wracam na moment do mojego ulubionego XIX w. ;) Okrętami jakie dziś prezentuję są pancerniki typu Gotz von Berlichingen, czyli zmodernizowana wersja typu Brandenburg, o których wspominałem przy okazji prezentacji floty niemieckiej A.D. 1914 (http://springsharp.blogspot.com/2016/04/flota-niemiecka-ad-1914.html ). Nowe pancerniki zachowują ogólny układ konstrukcyjny poprzedników, ale mają nieco większe wymiary i wyporność co wykorzystano do wprowadzenia pewnych modyfikacji uzbrojenia i uzyskania lepszych osiągów.

Przede wszystkim, ujednolicono artylerię główną, którą tworzy teraz 6 jednakowych dział kal. 280 mm L/40, zamontowanych w 3 wieżach działowych o wyraźnie grubszym niż poprzednio opancerzeniu. Artylerię średnią zmieniono na 8 działa kal. 150 mm L/35, w czym dopatrywać się należy reakcji na polski pancernik Generał-Admirał Nowosilski ( http://springsharp.blogspot.com/2014/04/nowy-predrednot.html ), noszący silną baterię aż 16 dział 6-calowych. Jednocześnie jest to wyraz pojawiającego się we flocie niemieckiej zafascynowania doktryną nawały ogniowej, co pełny swój wyraz znajdzie w kolejnych typach predrednotów (Kaiser Friedrich III, Wittelsbach).    

Jeśli chodzi o opancerzenie burtowe jest ono nieco cieńsze niż na Brandenburgach, ale dzięki zastosowaniu stali utwardzanej metodą Harveya należy się spodziewać większej odporności na trafienia niż na dwójce Brandenburg i Worth (360 mm stali Harveya stanowi ekwiwalent ok. 576 mm pancerza stalowego typu compound, zastosowanego na ww. parze). Zapewnia to w teorii pełną odporność na trafienia z dział kal. 305 mm najnowszego polskiego pancernika na dystansie ok. 3600 jardów, przy strzelaniu przezeń pociskami „lekkimi” o wadze 332 kg, oraz prawdopodobnie ograniczoną przy strzelaniu pociskami „ciężkimi” o wadze 455 kg. 

Wyraźnemu wzmocnieniu uległo też opancerzenie baterii dział artylerii średniej, oraz stanowiska dowodzenia.

Dzięki nieco większej długości kadłuba wzrosła nieco prędkość (do 17 w.), a dodatkowo udało się zwiększyć zasięg do przyzwoitych 5500 Mm przy prędkości 10 w. 

Ze zmian czysto estetycznych odnotować można nieco bardziej rozbudowaną nadbudówkę dziobową oraz nieco zmieniony dziób, bliższy temu, jaki miały kolejne typy niemieckich predrednotów.

Ps. 283 mm i 149 mm, wiem, ale nie mogę się przyzwyczaić ;)

ps2. poniższy rysunek jest autorstwa ReiAyanami z forum shipbucket i został przeze mnie nieznacznie zmodyfikowany, celem dostosowania sylwetki do symulowanego okrętu.

 Gotz von Berlichingen, german battleship laid down 1893 (Engine 1894)

Displacement:
    9 661 t light; 10 082 t standard; 10 950 t normal; 11 645 t full load

Dimensions: Length overall / water x beam x draught
    388,32 ft / 388,32 ft x 65,19 ft x 25,79 ft (normal load)
    118,36 m / 118,36 m x 19,87 m  x 7,86 m

Armament:
      6 - 11,02" / 280 mm guns (3x2 guns), 669,80lbs / 303,82kg shells, 1890 Model
      Breech loading guns in turrets (on barbettes)
      on centreline, evenly spread
      Aft Main mounts separated by engine room
      8 - 5,91" / 150 mm guns in single mounts, 102,98lbs / 46,71kg shells, 1894 Model
      Quick firing guns in casemate mounts
      on side, evenly spread
      8 - 3,46" / 88,0 mm guns in single mounts, 20,79lbs / 9,43kg shells, 1892 Model
      Quick firing guns in deck mounts
      on side, evenly spread, 4 raised mounts
      6 - 0,31" / 7,9 mm guns in single mounts, 0,02lbs / 0,01kg shells, 1894 Model
      Machine guns in deck mounts
      on centreline, evenly spread, all raised mounts
    Weight of broadside 5 009 lbs / 2 272 kg
    Shells per gun, main battery: 70
    6 - 17,7" / 450 mm submerged torpedo tubes

Armour:
   - Belts:        Width (max)    Length (avg)        Height (avg)
    Main:    14,2" / 360 mm    199,54 ft / 60,82 m    8,30 ft / 2,53 m
    Ends:    7,09" / 180 mm    123,23 ft / 37,56 m    8,30 ft / 2,53 m
      65,55 ft / 19,98 m Unarmoured ends
      Main Belt covers 79% of normal length
      Main belt does not fully cover magazines and engineering spaces

   - Gun armour:    Face (max)    Other gunhouse (avg)    Barbette/hoist (max)
    Main:    11,8" / 300 mm    7,87" / 200 mm        11,8" / 300 mm
    2nd:    4,72" / 120 mm          -                  -
    3rd:    0,98" / 25 mm          -                  -

   - Armour deck: 2,36" / 60 mm, Conning tower: 14,17" / 360 mm

Machinery:
    Coal fired boilers, simple reciprocating steam engines,
    Direct drive, 2 shafts, 9 426 ihp / 7 032 Kw = 17,00 kts
    Range 5 400nm at 10,00 kts
    Bunker at max displacement = 1 563 tons (100% coal)

Complement:
    534 - 695

Cost:
    £1,111 million / $4,443 million

Distribution of weights at normal displacement:
    Armament: 626 tons, 5,7%
    Armour: 3 516 tons, 32,1%
       - Belts: 1 368 tons, 12,5%
       - Torpedo bulkhead: 0 tons, 0,0%
       - Armament: 1 198 tons, 10,9%
       - Armour Deck: 799 tons, 7,3%
       - Conning Tower: 151 tons, 1,4%
    Machinery: 1 762 tons, 16,1%
    Hull, fittings & equipment: 3 757 tons, 34,3%
    Fuel, ammunition & stores: 1 289 tons, 11,8%
    Miscellaneous weights: 0 tons, 0,0%

Overall survivability and seakeeping ability:
    Survivability (Non-critical penetrating hits needed to sink ship):
      8 918 lbs / 4 045 Kg = 13,3 x 11,0 " / 280 mm shells or 1,4 torpedoes
    Stability (Unstable if below 1.00): 1,06
    Metacentric height 2,9 ft / 0,9 m
    Roll period: 16,0 seconds
    Steadiness    - As gun platform (Average = 50 %): 75 %
            - Recoil effect (Restricted arc if above 1.00): 0,78
    Seaboat quality  (Average = 1.00): 1,50

Hull form characteristics:
    Hull has rise forward of midbreak
    Block coefficient: 0,587
    Length to Beam Ratio: 5,96 : 1
    'Natural speed' for length: 19,71 kts
    Power going to wave formation at top speed: 44 %
    Trim (Max stability = 0, Max steadiness = 100): 50
    Bow angle (Positive = bow angles forward): -13,00 degrees
    Stern overhang: 0,00 ft / 0,00 m
    Freeboard (% = measuring location as a percentage of overall length):
       - Stem:        19,95 ft / 6,08 m
       - Forecastle (19%):    19,46 ft / 5,93 m
       - Mid (45%):        23,43 ft / 7,14 m (9,97 ft / 3,04 m aft of break)
       - Quarterdeck (13%):    9,97 ft / 3,04 m
       - Stern:        10,01 ft / 3,05 m
       - Average freeboard:    14,84 ft / 4,52 m
    Ship tends to be wet forward

Ship space, strength and comments:
    Space    - Hull below water (magazines/engines, low = better): 103,0%
        - Above water (accommodation/working, high = better): 94,3%
    Waterplane Area: 18 293 Square feet or 1 699 Square metres
    Displacement factor (Displacement / loading): 91%
    Structure weight / hull surface area: 136 lbs/sq ft or 666 Kg/sq metre
    Hull strength (Relative):
        - Cross-sectional: 0,91
        - Longitudinal: 2,13
        - Overall: 1,00
    Hull space for machinery, storage, compartmentation is adequate
    Room for accommodation and workspaces is adequate
    Ship has slow, easy roll, a good, steady gun platform
    Excellent seaboat, comfortable, can fire her guns in the heaviest weather

Gotz von Berlichingen (1894)
Sedan (1895)